Na historię rzutują dawne spory i problemy. Najbardziej bolesnym pośród spornych punktów w historii Polski i Rosji zdają się być rozbiory. Mało kto pamięta, ale pierwszy rozbiór Polski nie implikował (przynajmniej w założeniu) kolejnych rozbiorów. Historia pokazała, że stało się inaczej. W pierwszym rozbiorze Rosja zabrała I Rzeczypospolitej Inflanty oraz wschodnie krańce za Dnieprem, Drucią i Dźwiną, czyli województwa mścisławskie, połockie oraz witebskie a oprócz nich fragment inflanckiego i mińskiego. Razem 92 tysiące kilometrów kwadratowych. W drugim rozbiorze, w 1793 roku Rosja zabrała ziemie ukraińskie oraz białoruskie na wschód o linii Druja – Pińsk – Zbrucz, czyli województwo kijowskie i bracławskie, podolskie, a także fragment wileńskiego, nowogródzkiego, brzeskolitewskiego i wołyńskiego. W ostatnim rozbiorze Rosja wzięła całość ziem na wschód od Niemna i Bugu. Trzeci rozbiór przypieczętował niebyt Polski na mapach Europy na kolejne 123 lata.